Far infrared vs near infrared: het verschil uitgelegd

Far infrared, near infrared, IR-A, IR-C, ver-infrarood, nabij-infrarood. In productteksten worden die termen door elkaar gebruikt, soms zelfs voor hetzelfde apparaat. Toch gaat het om verschillende delen van het spectrum, en dat verschil merk je meteen zodra je onder een lamp gaat liggen of in een sauna deken stapt.

In dit artikel zetten we de banden op een rij met hun golflengtes, leggen we uit waarom de een warm aanvoelt en de ander nauwelijks, hoe diep ze komen, en welk type in welk apparaat zit. Zodat je in een productomschrijving kunt zien waar je naar kijkt.

De drie infraroodbanden

Infrarood begint waar zichtbaar licht ophoudt, net voorbij rood, en loopt door tot aan de microgolven. Die enorme afstand is opgedeeld in drie banden. De indeling hieronder is de gangbare, zoals die ook in technische documentatie wordt gebruikt.

Band	Golflengte	Nederlandse term	Waar je hem tegenkomt
IR-A, near infrared	780 tot 1.400 nanometer	Nabij-infrarood	Roodlicht panelen met 850 nm, warmtelampen
IR-B, mid infrared	1.400 tot 3.000 nanometer	Midden-infrarood	Onderdeel van het licht van een gloeiende warmtelamp
IR-C, far infrared	3.000 nanometer tot 1 millimeter	Ver-infrarood	Sauna dekens, infraroodcabines met vlakke stralers

Om de eenheden gelijk te trekken: 3.000 nanometer is 3 micrometer. Een sauna deken werkt in de orde van 3 tot 50 micrometer, dus stevig in de ver-infrarood band. Een roodlicht paneel met 850 nm zit juist helemaal aan het begin van nabij-infrarood.

Rood licht is geen infrarood

Een veelgemaakte verwarring: het rode licht dat je in een paneel of een lamp ziet, is zichtbaar licht en dus geen infrarood. Rood zichtbaar licht ligt rond 630 tot 660 nanometer. Infrarood begint pas boven 780 nanometer en is per definitie onzichtbaar.

Zie je bij een roodlichtlamp toch een rode gloed, dan kijk je naar het zichtbare deel. Het infrarode deel zie je niet, dat voel je hooguit als warmte. Meer daarover staat in golflengtes bij rood licht en infrarood.

Wat je ziet is rood licht. Wat je voelt is infrarood. Ze komen vaak uit hetzelfde apparaat, maar het zijn twee dingen.

Hoe diep komt het?

De indringdiepte hangt af van de golflengte en van hoeveel water er in het weefsel zit. Water absorbeert ver-infrarood vrijwel meteen, en je huid bestaat voor een groot deel uit water. Daardoor blijft ver-infrarood in de bovenste laag hangen, waarna de warmte zich via je huid en je bloedsomloop verder verspreidt.

Type straling	Golflengte	Waar het grotendeels wordt opgenomen	Wat je ervan merkt
Rood zichtbaar licht	630 tot 660 nm	Bovenste huidlagen, enkele millimeters	Je ziet het, je voelt bijna niets
Nabij-infrarood	Rond 850 nm	Dieper dan rood licht, orde van een centimeter	Onzichtbaar, milde warmte
Midden-infrarood	1.400 tot 3.000 nm	Oppervlakkig, sterk door water opgenomen	Duidelijk voelbare warmte
Ver-infrarood	3 tot 50 micrometer	Bovenste laag van de huid	Zachte, omhullende warmte over een groot oppervlak

Let op de valkuil in deze tabel: dieper komen betekent niet automatisch meer warmte. Nabij-infrarood komt verder, maar geeft juist minder warmtegevoel dan ver-infrarood dat vlak onder je huid blijft. Dat verklaart waarom een paneel op vol vermogen nauwelijks warm aanvoelt en een sauna deken op de helft van dat vermogen wel.

Waarom het ene warm voelt en het andere niet

Warmtegevoel ontstaat als straling wordt geabsorbeerd door je huid en daar in warmte wordt omgezet. Hoe sterker de absorptie aan het oppervlak, hoe directer je het voelt. Ver-infrarood wordt vrijwel volledig in de bovenste laag opgenomen, dus dat voel je meteen.

Daar komt bij dat het uitgestraalde vermogen enorm verschilt. Een sauna deken werkt met honderden watt aan verwarmingselementen over een oppervlak van bijna anderhalve vierkante meter, waar je bovendien in ligt zodat er geen warmte weg kan. Een roodlicht paneel zet maar een klein deel van zijn opgenomen vermogen om in licht en hangt op afstand.

Apparaat	Overheersende band	Warmtegevoel	Bereik
Sauna deken	Ver-infrarood	Sterk, over je hele lichaam	Van je enkels tot je schouders
Infraroodlamp met gloeidraad	Mix van nabij en midden-infrarood	Duidelijk, maar alleen waar je hem op richt	Een plek van ongeveer een handpalm tot een rug
Roodlicht paneel met leds	Rood licht plus nabij-infrarood	Nauwelijks	De zone waar het paneel op staat

Wat het betekent voor je keuze

De vraag is dus niet welke band beter is, maar welke past bij wat je zoekt. Drie situaties komen het vaakst voor.

Je wilt warmte over je hele lichaam

Dan kom je uit bij ver-infrarood, en in de praktijk bij een sauna deken of een cabine. Je ligt of zit in de warmte en het duurt twintig tot veertig minuten. De keuze tussen die twee gaat vooral over ruimte en installatie, niet over het type straling.

Je wilt gerichte warmte op een plek

Dan is een infraroodlamp logischer. De warmte is direct voelbaar en je richt hem op de plek die je op het oog hebt. Afstand en tijd bepalen de intensiteit. Daarover gaat afstand en duur bij een infraroodlamp.

Je wilt licht en geen warmte

Dan zoek je een roodlicht paneel of een led masker met rood licht en nabij-infrarood. Die apparaten worden bewust koel gehouden. Voelt je paneel nauwelijks warm, dan werkt hij precies zoals bedoeld en is er niets mis.

Wil je weten wat er per band en per apparaat daadwerkelijk is onderzocht, kijk dan op wat zegt het onderzoek over infrarood. Daar staat ook waarom een uitkomst uit een cabine niet zomaar geldt voor een deken.

Veelgemaakte denkfouten

• Dieper is beter: indringdiepte is een eigenschap, geen kwaliteitsoordeel. Wat je zoekt bepaalt welke band past.
• Rood licht en infrarood zijn hetzelfde: rood licht is zichtbaar, infrarood niet. Veel apparaten geven allebei.
• Meer warmte betekent meer straling: een paneel kan veel vermogen hebben en toch koel aanvoelen.
• Far infrared is een keurmerk: het is een golflengtegebied, geen norm en geen certificaat.
• Nanometer en micrometer zijn uitwisselbaar: 850 nm en 8,5 micrometer schelen een factor tien, en dat is het verschil tussen twee heel andere apparaten.

Tot slot

Near infrared komt dieper maar voel je nauwelijks, far infrared blijft aan het oppervlak en geeft juist het warme gevoel dat je van een sauna deken kent. Weet je in welke band een apparaat werkt, dan weet je ook wat je ervan kunt verwachten en hoeveel waarde je aan de marketingtekst moet hechten.

Bekijk de infrarood sauna dekens of de roodlicht panelen van Luxyor, of lees verder in de kennisbank over roodlicht therapie.