Infrarood deken temperatuur meten: klopt het getal op het display?

Kort antwoord: het getal op het display van je infrarood deken is de temperatuur die de sensor binnen in de deken meet, niet die van je huid en niet die van de lucht in je kamer. Het klopt dus meestal prima, alleen meet het iets anders dan de meeste mensen denken. Wie infrarood deken temperatuur wil controleren, moet eerst weten welk punt er gemeten wordt.

Hieronder staat wat de sensor registreert, waarom het getal tijdens een sessie heen en weer beweegt, hoe de standen van de drie Luxyor modellen zich verhouden en hoe je met een keukenthermometer zelf meekijkt. De rekenvoorbeelden staan er als rekenvoorbeeld bij. Verzonnen meetwaarden staan er niet in.

Wat de sensor in je deken meet

In een infrarood deken zit een temperatuurvoeler tussen de binnenlaag en de verwarmingslaag. Dat is vrijwel altijd een NTC weerstand: een component waarvan de elektrische weerstand daalt zodra het warmer wordt. De regeling meet die weerstand, rekent hem om naar graden en zet het resultaat op het display.

Belangrijk is waar die voeler zit: op een vast punt tussen de lagen, meestal ergens in het middenvlak. Hij meet dus de opgewarmde binnenzijde op dat ene punt. Niet je huid, niet je kerntemperatuur en ook niet het gemiddelde over de hele deken. Zodra je erin ligt verandert de warmteverdeling, en op de plek waar jij ligt loopt de temperatuur anders dan bij het voeteneinde.

Daar komt bij dat de warmte die de deken afgeeft iets anders is dan de temperatuur die hij aanwijst. Hoeveel infrarood er uit het materiaal komt hangt samen met vermogen en oppervlak, uitgelegd in wat 500 of 560 watt op een sauna deken betekent. De temperatuur is de regelgrootheid, het vermogen is de bron.

Het bereik en de standen per model

Alle drie de Luxyor dekens werken binnen hetzelfde bereik van 30 tot 80 graden. Wat verschilt, is hoe je dat bereik instelt. Op een model met zes vaste standen kies je niet op de graad nauwkeurig, en dan is de vraag of het display klopt van een andere orde.

Waarden uit het technisch dossier en het typeplaatje. De Slimline 100 meet 180 bij 80 cm.

Bij de Deluxe 310 is het bereik over zes niveaus verdeeld. Lineair uitgerekend scheelt elk niveau ongeveer tien graden. De tabel hieronder laat die verdeling zien als rekenvoorbeeld: richtwaarden om de schaal te begrijpen, geen gemeten uitkomsten per apparaat.

Lineaire verdeling van 30 tot 80 graden over zes standen, als rekenvoorbeeld. Welke stand prettig is verschilt per persoon, zie welke temperatuur en stand je kiest op een infrarood deken.

Waarom het getal op en neer beweegt

Een infrarood deken regelt niet traploos. De regeling schakelt het element aan zodra de gemeten temperatuur onder de ingestelde waarde zakt, en weer uit zodra hij er iets boven komt. Dat heet een tweestandenregeling, en het verschil tussen in en uitschakelpunt heet hysterese.

Dat verklaart wat je ziet. Het getal loopt op, schiet een stukje door, zakt terug en gaat weer omhoog. Een display dat exact op de ingestelde waarde stilstaat is juist verdacht: dan toont het de instelling en niet de meting. Veel afstandsbedieningen tonen daarom beide. Welke knop wat doet staat in de afstandsbediening en functies van een saunadeken uitgelegd.

Verloop van een normale sessie. Hoe lang het opwarmen duurt staat in hoe lang het opwarmen van een sauna deken duurt.

Een display dat muurvast op de ingestelde waarde staat, toont je instelling en niet je deken.

Celsius of Fahrenheit: de meest gemaakte leesfout

Controleer eerst de eenheid voordat je conclusies trekt. Sommige afstandsbedieningen voor dit soort dekens staan af fabriek op Fahrenheit, of wisselen ertussen met een lange druk op een knop. Luxyor heeft in het verleden een uitvoering met Fahrenheit weergave apart in het assortiment gehad, juist omdat het verwarring gaf.

Het verschil is niet subtiel. Staat er 140 en denk jij in graden Celsius, dan schrik je. In Fahrenheit is dat gewoon 60 graden Celsius, een normale instelling. Andersom net zo: 45 graden Fahrenheit ligt ruim onder kamertemperatuur en kan dus nooit de meting van een werkende deken zijn.

Omrekening volgens de standaardformule: graden Fahrenheit is graden Celsius maal 1,8 plus 32.

Zo meet je zelf mee

Je hebt geen laboratorium nodig om te controleren of het display in de buurt zit. Wel een thermometer die tot ruim boven 80 graden meet en die je veilig in de deken kunt leggen. Een digitale keukenthermometer met draadvoeler voldoet.

1. Kies een thermometer met draadvoelerDe voeler aan een dun hittebestendig draadje leg je in de deken, met het display buiten de rits, zodat je kunt aflezen zonder de deken te openen.
2. Leg de voeler op de plek die je wilt wetenMidden in de deken meet je het warmste deel, bij het voeteneinde of de rits de randzone. Doe die metingen apart.
3. Meet eerst zonder dat je erin ligtEen lege deken is de eerlijkste vergelijking met het display: geen lichaam dat warmte opneemt.
4. Stel in op 60 graden, timer op 30 minutenZestig graden ligt midden in het gebruikelijke bereik, en een vaste referentie maakt herhalen mogelijk.
5. Noteer de kamertemperatuur bij de startEen kamer van 17 graden geeft een langere opwarmtijd dan een van 22 graden. Zonder dat getal zijn twee metingen op verschillende dagen niet vergelijkbaar.
6. Lees af op vaste momentenBijvoorbeeld op minuut 5, 10, 15, 20 en 30, en noteer per moment de thermometer en het display. Pas dan zie je of het verschil vast is of alleen tijdens het opwarmen ontstaat.
7. Herhaal de metingEen enkele meting kan toeval zijn, bijvoorbeeld door een verschoven voeler. Twee metingen met hetzelfde patroon zijn bruikbaar.
8. Vergelijk pas daarnaEen paar graden verschil tussen twee meetpunten in dezelfde deken is normaal. Tientallen graden, of een display dat niet meebeweegt, is wel een signaal.

Luxyor Comfort 150

• Bereik van 30 tot 80 graden, instelbaar via de afstandsbediening
• Timer van 0 tot 60 minuten, 500 W nominaal vermogen
• 60 dagen bedenktijd en 2 jaar garantie

Bekijk de Comfort 150

Welke thermometer doet wat

Niet elk meetinstrument is geschikt, en een paar veelgebruikte apparaten meten iets anders dan mensen denken. Dat geldt vooral voor de infrarood thermometer.

Waarom je huid een ander getal geeft

De meest voorkomende verwachting is dat 60 graden op het display betekent dat je huid 60 graden wordt. Dat is niet zo, en maar goed ook. Tussen het verwarmingsvlak en je huid zitten lucht, kleding en eventueel een inlegdeken, en je lichaam voert voortdurend warmte af.

Daarbij dringt verre infrarood veel minder diep door dan vaak wordt beweerd. De claim over 5 tot 7 centimeter klopt niet: de hoogste peer reviewed waarde is 5,4 millimeter, en verre infrarood blijft in de praktijk in de bovenste tienden van een millimeter steken. Warmte die dieper komt, komt daar via geleiding. Dat is uitgewerkt in hoe diep infrarood in de huid doordringt.

Ter vergelijking: een Finse sauna draait op 70 tot 100 graden luchttemperatuur en een infrarood cabine op 45 tot 60 graden. Een deken van 60 graden klinkt daartussen hoog, maar daar zit de warmte direct om je heen zonder dat een hele ruimte wordt opgestookt. Dat verklaart ook het stroomverbruik van een infrarood deken.

Vier redenen waarom je ervaring afwijkt van het getal

• Je ligt op de sensor of er ver vandaan. Het meetpunt ligt vast, jouw houding niet.
• Je gebruikt een inlegdeken. Een extra laag dempt wat je voelt, zonder dat het display verandert.
• De kamer is koud. Bij een lage starttemperatuur voelen de eerste minuten koeler aan.
• Je draagt dikke kleding. Meer isolatie betekent minder warmte op de huid bij hetzelfde ingestelde getal.

Wanneer het getal wel echt niet klopt

Er is verschil tussen een display dat iets anders meet dan je dacht en een display dat kapot is. Signalen voor het tweede: een getal dat ook na een kwartier niet beweegt, een waarde die met sprongen van tientallen graden springt, of een deken die voelbaar warm wordt terwijl het display bij kamertemperatuur blijft.

Loop eerst de gewone oorzaken langs: batterijen van de afstandsbediening, een stekkerverbinding die niet vastzit, de eenheid die op Fahrenheit staat, en de vraag of de deken in de beveiliging is gegaan. Die stappen staan op volgorde in saunadeken warmt niet goed op, zo los je het veilig op.

Dat laatste punt verdient uitleg. Vrijwel elke infrarood deken heeft een onafhankelijke beveiliging die het element uitschakelt zodra de temperatuur boven een grenswaarde komt, los van je instelling. Schakelt die in, dan kan het display nog van alles aanwijzen terwijl er geen warmte bij komt. Hoe dat werkt staat in de oververhittingsbeveiliging bij infrarood dekens en panelen. Blijft het probleem bestaan, dan is het een garantiekwestie: er geldt 60 dagen bedenktijd en 2 jaar garantie.

Wat Luxyor wel en niet opgeeft

De opgegeven specificatie is het bereik van 30 tot 80 graden, met de timer en het vermogen erbij. Een tolerantie in graden voor de weergave staat er niet bij, en die wordt ook niet verzonnen. Plus of min twee graden publiceren zonder meetprotocol is precies de schijnprecisie die dit artikel probeert te ontrafelen.

Wil je weten hoe een specifiek model zich gedraagt, dan staan de technische uitwerkingen klaar: de Slimline 100, de Comfort 150 en de Deluxe 310. Begin je liever bij de vraag welke stand prettig is, dan is de complete temperatuurgids voor je infrarood deken het startpunt.

Luxyor Deluxe 310

• Zes standen over een bereik van 30 tot 80 graden, timer van 1 tot 60 minuten
• 560 W, buitenzijde in PU leer die je met een vochtige doek afneemt
• 60 dagen bedenktijd en 2 jaar garantie

Bekijk de Deluxe 310

Tot slot

Het getal op je display klopt waarschijnlijk prima, het meet alleen iets anders dan je huid: de temperatuur van een vast punt tussen de lagen, geregeld door een systeem dat het element aan en uit schakelt. Daarom hoort dat getal licht te bewegen in plaats van stil te staan.

Onthoud drie dingen. Controleer eerst de eenheid, want 140 in Fahrenheit is 60 in Celsius en dat verklaart de meeste schrikreacties. Meet met een draadvoeler in een lege deken als je het display wilt narekenen, en noteer kamertemperatuur en aflezing per minuut erbij. En beoordeel een deken niet op een enkel getal: het bereik van 30 tot 80 graden, een opwarmtijd van 10 tot 15 minuten en een sessie van 20 tot 40 minuten bij 50 tot 70 graden zeggen samen meer.